Vergeten Bourgondië

dinsdag 5 februari 2013 door: Theo Cuijpers

Brabanders zijn Bourgondiërs of ze willen dat heel erg graag zijn. En wat is dan zo’n Bourgondiër? Een prettig, levenslustig persoon, een levensgenieter, dus regelmatig een goede Trappist en in de kroeg of het restaurant niet al te flauw. De Bourgondiër is in alles het tegendeel van de steile calvinist, de zure, eigenzinnige noorderling, die met z’n harde G het grootste woord heeft en de zon niet in het water kan zien schijnen.

Bourgondië verwijst naar een periode van grote culturele bloei in onze streken toen we geregeerd werden door de hertogen van Bourgondië, of beter de hertogen van Bourgondië waren ook hertog van Brabant en van nog heel veel meer. En Bourgondië verwijst ook naar het huidige Oost-Franse Bourgogne en daar komt allerlei lekkers vandaan en het is een stukje Frankrijk en alles wat Frans is, is beter, denken sommigen, misschien niet groot in aantal, maar wel hardnekkig in hun geloof.

Vergeten koninkrijken
Ik kocht ‘Vergeten Koninkrijken, de verborgen geschiedenis van Europa’ van Norman Davies. Het gaat eigenlijk meer over verdwenen rijken en een van zijn geschiedenissen verhaalt over Bourgondië.  Zoals wel vaker zet het lezen van boeken aan tot het voorzichtiger gebruiken van namen en termen, zo zal ik voortaan Bourgondië of Bourgondiër alleen nog met de nodige prudentie gebruiken.

Bornholm
Het verhaal begint bij het Deense eiland Bornholm, dat in het Oud-Noors Burgundarholm heette.  De auteur beschrijft daarna de vijftien Bourgondië’s die er zijn geweest. Hij begint met het eerste Bourgondische koninkrijk onder koning Gundahar dat bestond van 410 tot 436, met als hoofdstad Borbetomagnus, het huidige Worms aan de Rijn. Ze waren kort daarvoor de grens van het Romeinse Rijk over getrokken. Op het einde van de 4de eeuw woonden de Bourgondiërs nog achter de limes aan de bovenloop van de Mainz.  

Het koninkrijk Bourgondië en het hertogdom Bourgondië.

Na dat eerste rijk volgden er nog veertien. De geschiedenissen van veel van die rijken hebben een aantal kenmerken gemeen: Bourgondië is veel meer en veel groter dan wat het nu is en de geschiedenis van Bourgondië is niet alleen Franse, maar ook Duitse.

Voor het verdere verhaal verwijs ik naar het boek van Davies. Voorbeelden van andere verdwenen rijken die Davies beschrijft, zijn o.a. Aragon (een mediterraan imperium 1137-1714), Alt Clud (koninkrijk van de rots, vijfde tot twaalfde eeuw), Tsernagora, (het koninkrijk van de zware berg, 1910-1918), en om duidelijk te maken dat het niet alleen om kleintjes gaat, besluit het boek met: CCCP (de ultieme verdwijntruc 1924-1991).

Aanrader dus. Ik zou misschien vroeger gesproken hebben over een Bourgondisch leesgenoegen, maar nu niet meer.   

Filips de Goede, hertog van Bourgondië en Brabant. 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 



reactiesCultuurhistorie 


Thuis in Brabant
 
Links | Colofon