Economie Noord-Brabant tot ca. 1735
Tegen het einde van de Tachtigjarige Oorlog had het economisch leven in Noord-Brabant harde klappen opgelopen. Deels hingen die samen met onverstandig landgebruik in de Late Middeleeuwen, zoals de overbegrazing van de heidevelden door de vele schaapskudden.
Ingrijpender echter waren achtereenvolgens de Gelderse oorlogen en de Tachtigjarige Oorlog zelf, die grotendeels op Noord-Brabants grondgebied werden uitgevochten. Vele dorpen waren platgebrand en één of meerder malen overvallen door plunderende soldaten.
Na de Vrede van Münster werd de situatie niet meteen beter. In de vestingsteden vonden weliswaar velen werk in verband met de uitbouw van de verdedigingswerken, maar daartegenover stond dat de vergoedingen voor de huisvesting van de garnizoenen vaak tekort schoten.
Kort na het midden van de 17de eeuw zette bovendien een agrarische depressie in die bijna driekwart eeuw zou duren. Het grotendeels op landbouw gerichte Noord-Brabant ondervond daarvan veel schade. Dat ging ten koste van de boerenbedrijven en betekende vaak de ondergang van grote hoeven en de 'verkeutering' van het platteland.
In Tilburg, Eindhoven en Helmond bleef de textielnijverheid ook na 1648 van betekenis, hoewel ook die de weerslag ondervond van de agrarische depressie. De relatief lage arbeidskosten maakten dit gebied interessant voor ondernemers buiten Brabant, maar het geeft al direct aan dat de beloningen voor de mensen die het werk deden gering waren.
Een deel van de Brabanders verdiende zijn kost als vervoerder van goederen die tussen Noord- en Zuid-Nederland werden verhandeld en met het transport van producten uit Brabant zelf. Bij dat laatste moeten we denken aan boekweit, rogge, brandhout en gemalen eikenschors (voor de leerlooierijen).
De bevolkingscijfers passen bij een gebied dat economisch moeilijke tijden doormaakte. Behalve in de stad Breda zien we overal een kleine achteruitgang. Dit wordt bevestigd door het gegeven dat arme dorpen in Kempenland en het Maasland regelmatig om vrijstelling van belasting moesten vragen omdat ze de middelen doodeenvoudig niet konden opbrengen.
Juist toen alles weer wat beter leek te gaan en Brabant leek te kunnen profiteren van de effecten van de Gouden eeuw in Holland, vielen in 1672 de Fransen de Republiek binnen wat opnieuw een lange periode van oorlog en economische ontwrichting betekende.
