
Leur. Ronde bakstenen grondzeiler De Zwartenbergsche Molen. Foto: Kees Wittenbols.

Grondzeilers
De houten 'torenmolen' was als poldermolen ontwikkeld in Holland. Uit dit type ontstond de achtkantige (soms ook zeskantige) houten molen met een lage vlucht van de wieken. We noemen dat grondzeilers. Molens van dit type komen ook in Noord-Brabant voor, ook voor een ander gebruik dan als poldermolen. De zeskantige houten molen van Haps bijvoorbeeld is een korenmolen.
In Werkendam staat de Vervoorne-molen die daar in 1700 als poldermolen werd gebouwd. Het is een achtkantige houten molen die met riet is gedekt. Hij was tot 1965 in de Vervoornepolder werkzaam, ook al was in 1934 op het scheprad een elektrische hulpmotor geplaatst.
Een stap verder in de ontwikkeling waren de grondzeilers die in steen werden opgetrokken. Omdat baksteen zich nu eenmaal gemakkelijk laat verwerken was het bij het gebruik van dit materiaal niet nodig om vast te houden aan de achthoekige vorm. De Zwartenbergse poldermolen van Leur is een ronde grondzeiler die geheel in baksteen is gebouwd. Hij dateert uit 1889 nadat een oudere, eveneens stenen poldermolen een jaar tevoren was afgebrand. De Zwartenbergse molen heeft van alle Brabantse molens de grootste vlucht.