Raadhuizen vóór 1800

Raadhuizen zijn vanouds de gebouwen waarin het bestuur van een stad of dorp gevestigd is. Tot aan de Franse tijd was hierin ook de rechtspraak ondergebracht. De ruimte die daarvoor ter beschikking stond werd de Vierschaar genoemd.

In de 15de eeuw werden op verschillende plaatsen in Nederland stadhuizen gebouwd in laatgotische stijl. Uit die periode bewaren we in Brabant geen voorbeelden meer. Het raadhuis van Oirschot is hier het vroegste bewaard gebleven gebouw van dit type. Het heeft kenmerken die we bij veel later gebouwde raadhuizen ook zien: trapgevels, een representatief bordes met trappen en een kelderruimte.

In de 17de eeuw werden enkele kleine en grotere raadhuizen gebouwd in de stijl van zowel de Hollandse renaissance (Halsteren, Woudrichem) als die van de classicistisch getinte barok ('s-Hertogenbosch). De 17de-eeuwse gevel van het stadhuis van Bergen op Zoom is gemodelleerd op de architectuur van de zuidelijke Nederlanden

Veel kleine dorpen hadden in deze periode overigens slechts een geïmproviseerd raadhuis, dikwijls in een ruimte van de na 1648 geconfisqueerde kerken.

In de tweede helft van de 18de eeuw zien we dat vrijwel alle gemeenten een eigen raadhuis krijgen, ook de kleinere dorpen. Meestal zijn dat bescheiden gebouwen in classicistische stijl met een verhoogd bordes aan de voorkant.



Thuis in Brabant
 
Links | Colofon